Foto dicutat ti www.maludong.com

Ampir unggal edisi di Tribun Jabar sok remen ngabewarakeun kacilakaan sapedah motor. Duka teuing kunaon tah panyababna kajadian-kajadian kacilakaan motor teh ciga euweuh nu kapok. Cikeneh maca anu remuk sirahna ka giles ban treuk atawa beus, isukanana aya deui  bewara anu sarupa. teuing kunaon atuh ciga anu teu pangaruh weh eta kajadian anu dicitak di koran teh, teung dibaca teunig direret wungkul.

Coba weh titenan mun di jalan, boh keur naek angkot atawa nyupiran mobil sorangan. Nu ngaranna nu naek motor sok sangeunahna make jalan. Geus nyaho jalan teh geus katutup ku kandaraan sejenna atawa jarak geus teu cukup, suruduk weh maksa. Tuluy deuih sok aya anu ciga deuk nyusul mobil tapi kalahka anteng weh maju lalaunan jiga teu niat nyusul atawa sakadar ngateur nyawa ka alam baka. Padahal di beulah kenca na aya mobil nu maju sa arah jeun manenha, di beulah katuhu aya beus atawa treuk nu nyeledut ngalawan arah manehna. Sok mangpaurkeun kuring mah mun ningali nu naek motor maju nuturkeun treuk mepet jarakna jeun bak treuk di bareupeunana, mun ditingali teh jarak hulu (punten rada garihal hehe) nu ditutpoan ku helem teh jarakna ngan sadepa jeung bak treuk eta. Mangkaning teu laun eta teh. Mun seug mah si treuk teh nga-rem ngadadak… wassalam weh atuh. Mangkaning rem treuk tea pakem pisan da make rem angin.

Aya deui kalakuan nu naek motor, komo mun keur ngaliwat di Ranca Ekek mah… maju sangeunahna bujur nyengcle dina sadel motor ngawalan arah. Salian ti eta mun keur macet, naha geus jadi galib kitu nya keur nu naek motor mah, mun macet teh make jalan batur nu lain jalur maneh na… atuh puguh teu deuk macet kumaha, teu diberean jalan kalahkah molotot kanu boga jatah jalan, nepi maenya kudu nyisi mah!

Nu leuwih alus mah mun rek ka Cimahi ngaliwat pas lebah Cimindi atawa Cibeureum, eta nu naraek motor… nu deuk ka Cimahi aya di jalur nu deuk ka Bandung, nu deuk ka Bandung aya di na jalur nu keur ka Cimahi… nyeledut jiga nu sieun kaborosotan miceun di jalan. Nu ciga kieu teh sok bisa dipanggihan di palebah panto kareta api, komo di daerah Halteu Andir mah, sarua tah kitu, ngan bedana nu di Cibeureum Cimindi mah maraju tarik… di palebah halteu mah areureun nungguan kareta api ngaliwat. Lain hiji dua eta teh, loba pisan minuhan rubakna jalan jeung manjang pisan ka tukang nepi ka pengkolan komplek GSG TNI AU. Kitu deui nu palebah hareupun mobil kuring di peuntaseun panto kareta api teh motor ngajajar nepi ka tukang, persis nu deuk perang di jaman baheuna. Mun bray weh panto kareta api teh muka… burudul parebut jalan… macet tah antuk na mah!

Nu lucu mah kuring pernah nyakseni, nu keur naek motor pakepuk silih babuk deukeut jembatan tol Holis, teuing kunaon. Nu hiji nu ti arah Bojong riweuh ngababukan nu naek motor nu datang ti arah Holis nu teu eleh riweuh na nangkis jeung deuk ngabales. Atuh nepi jadi lalajoanan nepi ka macet na. Pas lebah pengkolan ka sumber sari kuring jeung pamajikan meuruen jeung nu lianna nu nyaksian kajadian harita, ningali budak pantar SMA (teuing geng motor teuing naon lah) ker dikepruk, ditajongan ku sasama nu naek motor pedah nyalip mantena sangeunahna bujur eta budak. Duanana teu walakaya ngan narima bogem atah ti bapa-bapa nu katingalina pake saragam berwajib (nu jelas mah lain pulisi). Jelas keuheul tah si bapa eta, da jelas barudak eta teh kawas na mah tinggaleun otak na teuing di mana, nu nyababkeun ampir cilakana si bapa eta.

Rata-rata oknum nu naraek motor teh lolobana kurang tanggung jawabna mun maranehananna bener-bener ngarasa salah, sok mabur… kabur. Terus teuing kumaha lamun loba jumlah na… sok ngaraja di jalan komo rombongan konvoi mah tara ngahargaan batur, kudu nyisi weh kabeh! Lur! Dulur… jalan teh milik umum, tong sangeunahna make jalan da sarua batur ge butuh jalan jeung waktu lain maneh wungkul! Mun cilaka atawa nyilakakeun batur nu ripuh teh loba euy! Teuing otak na di mana… harita… (ngadongeng deui yeuh) keur basa deuk indit ka kantor… kabeneran harita teh naek angkot, di lebah sisi teh aya ibu-ibu nyuruntul deuk meuntas, kabeneran deuih si supir angkot nu ieu mah bageur…. reg weh eureun merean jalan ka si ibu nu bangun rusuh deuk meuntas… kuring jeung sababaraha huju panumpang teh ningali motor di belah katuhu kalah ka ngagilek teu milu eureun tuluy ‘tancap gas’ jiga nu keuheul…. jedak weh… gubrag manenhanana labuh…. mengpar ka jalan, si ibu ngagoler di aspal bari tatu getihan. Burudul weh Mamang beca nu disisi jalan teh ngaburudul nulungan si ibu jeung sabagian ngajewang nu naek motor te sirikna erek dibabukan. Naha kitu nya maneh na nu deuk dibabukan ku Mamang Beca teh teu make otak, mun mobil eureun di jalan teh pasti di hareupeunana aya nu ngahalangan matak kagok atawa mun terus maju matak ngabahayakeun juga nu rek meuntas jalan tea. Balukarna.. si Ibu tatu getihan kudu ka klinik mah, maenhna inggis dihapuk ku jelema nu keuheul, batur kahambat waktu da jalan jadi macet.

Nu matak jadi heran teh, nya eta… naha kitu nya… ku laku-lampah nu ciga diluhur teh teu sadar laku lampah sangeunahna make motor tur teu make etika teh bakal ngabahayakeun diri jeung batur. Teu sieun kitu tah jadi bahan berita kacilakaan di koran? Teung ah! Persis setiker nu sok kabaca di spatbor motor… “Motor aing kumaha aing” heu euh… seug weh   kumaha sia da nu modar ge sia… (punten ah garihal sakedik). Cag ah!

]]> http://maindum.wordpress.com/2010/06/05/teu-make-atawa-teu-boga/feed/ 0 canmasagi era atuh euy! http://maindum.wordpress.com/2008/12/24/wordpress-versi-basa-sunda-hade-atuh/ http://maindum.wordpress.com/2008/12/24/wordpress-versi-basa-sunda-hade-atuh/#comments Wed, 24 Dec 2008 00:57:42 +0000 canmasagi http://maindum.wordpress.com/?p=20 ]]> Kade sanes Hade anu tos janten inohong di Jawa Barat. Teu ngawakilan salah sahijina. Hade didieu mah nya eta WordPress geus aya di na versi Basa Sunda. Versi sanes persi! Ceuk saha Urang Sunda teu bisa nyebat huruf F jeung P jeung teu bisa ngabedakeun mana P, F, jeung V… tong kitu ah! Geus lila sim kuring teh hayang nulis blog make Basa Sunda, itung-itung menerkeun deui undak usuk basa, da rumasa boga budak, rumasa kudu ngajarkeun budak Basa Sunda sa acan ngajarkeun Bahasa Indonesia jeung Bahasa anu sejenna.

Ku ayana WordPress versi Sunda jadi nambah sumanget pikeun leuwih soson-sosn diajar deui make Basa Sunda anu alus jeung bener luyu kana Undak Usuk Basana. Teu acan terang WordPress versi Sunda? Mangga ameng ka http://su.wordpress.org kangge ngundeur ieu aplikasi. Atanapi hoyong langsung nyerat Basa SUnda da hoream nginstal mangga daptar sareng log-in ka http://su.wordpress.com

Teuing panyakit, teung kabiasaan, atawa loba teuing kahayang tapi teu bisa nyaho ti mana kudu mimitina. Teuing ah poek!

Opat kali ka dokter, bet awet ieu panyakit teh, tikoro angger nyeri, jeung karasana teh reuhak numpuk di na irung jeung tikoro hese kaluar jeung dikaluarkeun. Dahar ubar geus bosen. Na kudu kumaha deui atuh? Balukarna kanu nanaon teh jadi hoream, laleuleus euweuh ide jeung sumanget.

Naon balukarna? Can kanyahoan, pasti na ma diri sorangan rada tambelar kana kabutuhan awak. Atawa sagalwayah dina ngadahar ubar.

Buktina ngaran Mang Agum teu cukup ampuh dipake keur ngabibita rahayat Jawa Barat. Hanjakan jeung hanjakal Mang Agum mah sikepna kawas tacan perenah jadi tokoh orah raga, lila di KONI teh euweuh tapakna. Lain ari olahragawan mah kudu seportif sanes? Komo ieu inohongna. Mangelabarkeun uing mah ka Mang Agum jeung partey pendukungna saparakanca. Kamari teh dina jargon kampanye na teh Demi Jawa Barat sanes? Naha atuh ayeuna mah jadi demi kepentingan sakuliwek partey jeung pribados? Ari baheula mawa jargon Demi jawa Barat mah tong ngahambat pangwangunan Jawa Barat anu geus rek di setapetkeun ku Mang Dany ka Mang Ahmad yeuh! Ari keukeuh deuk ngaramekeun nepi ka MA mah jadina ngahambat Rahayat Jawa Barat anu hayang ngabuktikeun jeung ngarasakeun “perubahan”.

Pieces
L’arc~en~ciel

Music: tetsu
Words: hyde

Don’t cry, please do not cry with those worthy eyes of yours
Though how much sadness you would have to face,
do accept the truth

As I would always be with you like this
I’m sorry for letting the fog of sadness blind your happy face
But no matter how much you have prayed,
time would still ghastly and fourthly pass by
and never come back again

Ah…the light, which quietly beams, is colored
The past is just like dreaming at night,
it changes all the time and tightly fixed in your eyes

I’ll be with you as you wish
until the new blossoms would bloom again
until you would see the light
shining through leaves above upon those trees

You can look up to see it as long as you like
Because no matter when,
there would be someone holding your hand gently
and being with you by your side always

Just look up to the sky
See?…no matter how long a day and night would pass by,
he would be with you
Having him near you by your side like this
in such warm and lovely season,
how would the feeling be?

Ah…those pieces of my body,
they have enough strength to fly across the great ocean,
too great that they could no longer look back to see what are left behind

Making a pray for the light would keep on shining all day and all night
Because of you, that’s why I could still live my live eternally

Ah…don’t let those memories which are overwhelming in both hands dry away
Because both of us would slowly keep on searching for tomorrow

Those pieces of my body,
they have enough strength to fly across the great ocean,
too great that they could no longer look back to see what are left behind

Di handap ieu mangrupakeun catetan sim kuring pribados ngeunaan kecap-kecap (bukan kecap bumbu masak, kecap = kata) anu nunjukkeun loba. Biasana kecap anu nunjukkeun loba teh make tambahan ar.

Conto:

Lamun kecap anu hareupna konsonan, tambahan ar teh cicing tukangeun hurup anu ngamimitian kecapna.

budak jadi barudak
bungah jadi barungah
hudang jadi harudang
hirup jadi haririup

Lamun kecap anu hareupna vokal, tambahan ar teh cicing dihareup kecap anu aselina.

isin jadi arisin

Lamun kecap anu hareupna dimimitian ku hurup l, ar teh jadi al

lapar jadi lalapar
lieur jadi lalieur [Kiwari ma loba jalma pinter geus lalieur!]

Kamari ngahaja ka imah si Bapa jeung Ema, sabada jajap safar ka Tanah Suci. Bral dianteurkeun ku sadulur-dulur, adi-adi, anak pamajukan jeung mitoha. Biasana mah mun kolot deuk indit kamana oge tara nepi ka rambay cipanon. Teu era ku budak anu padu colohok we ningali Bapana jeung nini akina careurik teh! Biasa na ge mun sungkeman lebaran tara deuih nepi ka ceurik rambay cipanon.

Cacakan deuk ditinggalkeun ziarah ka Mekah, anu masih keneh sadimensi jeung urang-urang ayeuna, karasa pisan sedihna! Ari jelema mah teu leupas tina inggis we… inggis kitu kieu. Keur urang ngora keneh meureun kieu rasana anu dialaman ku kolot teh mun budak teu balik mangpoe-poe. Sasat na mah tiap jam indung bapa teh diteleponan, geus kumaha, keur naon? Iraha berangkat?

Jauh ti anggangga si Bapa geus talatah ka kuring. Kudu keiu kudu kitu, konci imah ge dikawasakeun ka kuring, adi-adi mah henteu dibere kawasa keur ka imah teh. Da barinage maranehananna mah nagrilu ka salakina sewang-sewangan. Anu matak sedih mah nya eta pesen si bapa ceunah lamun aya nanaon anu teu kaduga ku salarea, kaayaan anu dalurat pisan, intina mah lamun kolot balik na ka Sisieun Alloh anu Maha Kawasa, prak geura pedar jeung baca wasiat anu aya di laci ieu! Ah! Ceuk jero hate teh teu hayang maca-maca acan! Anu penting mah karumpul deui di imah si Bapa sabada jiarah ti Mekah teh!

Heuleut sapoe ti harita pas kolot geus di Bandara deuk indit naek kapal udara, beurang na teh ngahaja ka imah si Bapa, ngontrol maksudteh. Bus asup ka kamar anu baheula ku kuring ditempatan da can robah-robah acan eta kamar teh, ngan komputer batur satia kuring we anu euweuh teh dan geus pindah ka imah sorangan. Ras inget ka jaman baheula pas ngora, bray sakabeh kalakuan anu goreng, anu matak nguciwakeun kolot! Rumasa lamun di titah ku si Ema teh sok ngarahuh! Beda “opini” jeung si bapa nepi ka mawa karep sorangan anu antukna mah jadi nyusahkeun awak sorangan jeung kolot. Ngadak-ngadak meja belajar teh ngomong, ngadak-ngadak si lomari teh balaka, baheula sok “uniko” alias usaha nipu kolot keur jaman kuliah! Teu pira pedah hayang ngilu kemping, jeung senang-senang we jeung barudak kampus mun sabada ujian negara beres. Silaing teh loba dosa baheula! Loba nguciwakeun kolot! Imah teh karasa tiiseun, sepi euweuh si Bapa jeung Si Ema. Cacakan misah nagara, loba dongeng ngeunaan jiarah ka Mekah teh, ras inget kajadian “tragedi Mina” sababaraha taun ka tukang. Inggis we inggis, ngarasa loba dosa ka kolot jeung asa can sampurna ieu teh menta hampura ka si Bapa jeung Si Ema. Lila-lila panon asa baseuh, cipanon teh deuk bahe… tikoro asa nyogok pinuh ku rumasa… Hampura Bapa, hampura Ema… geuning…. lamnn jauh mah karasa Kanyaah teh ngan asa teu bisa ngahontal da fisik jauh pisan mang ratus-ratus kilometer. Najan geus buntutan 2, masih keneh hayang nampaan kocoran kadeudeuh ti kolot teh!

Ceuk papatah bule mah sagalana jadi “berharga” lamun geus euweuh! Kitu meureun tarjamahan Sunda na. Ceuk kolot bahuela kieu, ditinggal ziarah ka Mekah teh, ibarat ditinggalkeun maot. Mitos ieu teh meni karasa kentel pisan cigana di tradisi mulsim sunda mah.

Baheula keur jaman karek asup SD, ku guru ngaji diwurukan Rukun Islam, anu salah sahijina “Lima.. Munggah haji ka Baetulloh keur nu kawasa di jalanna”. Keur Muslim mah indit ka Mekah keur ibadah haji jadi cita-cita anu paling gede. Tiap taun anu rek ziarah ka Mekah pikeun Ibadah Haji teh ti Nagara urang mah beuki nambahan. Cacakan dina kahirupan sapopoe katingali biasa-biasa wae, benughar henteu, pakir ge henteu. Tah anu ngaranna masarakat tradisional jiga urang Sunda, mangsa-mangsa jiga Munggah haji teh jadi salah sahiji kaayaan anu istimewa.

Masarakat teh meni atoh jeung reueus lamun aya tatangga na, dulur atawa kulawarga na anu bisa jeun kawasa pikeun ngajalankeun ibadah ieu teh. Si calon haji teh mani dibageakeun, didu’akeun, dibekelan sarta dianteur ku sabonoroyot warga masarakat. Anu erek ibadah haji na mah ngan saurang atawa dua urang atawa hiji kulawarga, tapi kacida lobana anu erek ngateur ka tempat “embarkasi haji” teh. Ti mimiti orok, budak, budak kamari sore (ABG he.. he..), nepi ka nini nini jeung aki-aki ngilu ngaramekeun nganteru calon haji ieu. Samemehna anu boga kuriak duk naek haji teh ngayakeun syukuran di imah na, ari syukuran keur masarakat tradisonal mah ‘identik’ jeung dahar! Da…. ceramah jeung “ramah-tamah” na mah batan jadi bungbu we… lain poko acara! Anu penting mah acara dahar na, parasmanana.. hi… hi… Hiji deui pikeun masarakat anu hadir dieta hajatan teh, naritip dipangdu’a keun di tanah suci pikeun kamajuan sewang-sewangan, aya anu menta digampangkeun jodo, lancar usaha, hayang pinter jeung sajabana,loba tah anu naritip dipangdu’akeun teh!

Ciga na mah hiji-hiji na “momen” anu bisa ngelehkeun tradisi mudik lebaran teh nya nganteur calon haji anu erek indit ka mekah tea. Enyaan pisan ibadah haji mah keur anu kawasa di jalanna teh, sok we urang ilikan hiji-hiji, biaya ONH na, biaya keur salila manasik, biaya keur “oleh-oleh” keur dulur salembur, najan meulina di Cigondewah atawa di Pasar Baru he.. he…, waragad keur hajat syukur deuk naek haji,jeung teu kaliwat waragad keur ngayakeun pasilitas transpor keur anu deuk nganteurkeun… acan enge balikna pada marenta cai zam-zam. Wah pohara pisan! Najan mangrupakeun salah sahiji Rukun Islam, loba pisan ibadah sosial tina Ibadah Haji teh!

Bral geura miang Apa, Ambu sing salamet di perjalanan, sing salamet jeung sehat wal afiat salami di ditu, sing salamet mulih na deui,kempel deui ngabagi carios sareng pangalaman salami di Mekah. Ku sim kuring dirojong ku du’a anu euweuh akhirna.